11 Mei 2014     Marterachtigen op antieke tegels
startpagina

Soms is het moeilijk om met een grote mate van zekerheid te bepalen welke voorstelling op een antieke tegel is geschilderd. Zo ook bij het vaststellen om welke soort van de verschillende marterachtigen het precies gaat als voorstelling op antieke tegels. Althans als er geen gravure voorhanden is. 

Marterachtigen zijn roofdieren die tamelijk verborgen leven en maar weinig gezien worden. In Nederland gaat het om de wat grotere soorten das en visotter, en de wat kleinere rovertjes bunzing, wezel, hermelijn, nerts, boom- en steenmarter. De wezel en hermelijn  lijken qua grootte vrij veel op elkaar met dien verstande dat de hermelijn een veel langere staart heeft en in de wintermaanden wit is. De wezel is het hele jaar bruin en heeft een kortere staart dan de hermelijn. De bunzing is weer wat groter dan hermelijn en wezel.De steen- en boommarter hebben ongeveer de grootte van een bunzing. 

De nerts betreft de Amerikaanse nerts waarvan een aantal ontsnapte exemplaren zich goed stand houden in de Nederlandse natuur, maar deze soort ontbrak in de 17e eeuw eeuw nog in Nederland.

De das en visotter zijn qua formaat wat grotere inheemse marterachtigen. De visotter bekend als afbeelding op tegels maar de das ben ik (tot nu toe) nog niet op tegels  tegen gekomen.  



Tegel met een marterachtige w.s. een wezel.
1e helft 17e eeuw.

In het boekje "Dieren op tegels"geschreven door Jan Pluis, M. van de Akker en H.E. Muller wordt bij het hoofdstuk Zoogdieren een soortgelijke tegel als bovenstaand benoemd als zijnde de voorstelling van een wezel (bladz. 77). Gebaseerd op de afbeelding ervan op een gravure van Abraham de Bruyn uit 1583.

De vijf op deze pagina vertoonde voorstellingen lijken allemaal uit dezelfde spons geschilderd te zijn dus moeten we er vanuit gaan dat men inderdaad de wezel bedoeld heeft. Maar wel, de tegelschilders beseften dat niet, met de staart van een hermelijn.




Tegel met een marterachtige w.s. een wezel.
Midden 17e eeuw.


Cirkeltegel met een marterachtige w.s. een wezel.
Omstreeks 1600.



Cirkeltegel met een marterachtige w.s. een wezel. 
Omstreeks 1600.



Kwadraattegel met een marterachtige w.s. een wezel.
 Omstreeks 1600. Coll: Tegel Museum Otterlo.

 

Visotters
     
Drie tegels met visotters. Met een vis in de bek. 17e eeuw.

Wilt U meer lezen over visotters klik hier

startpagina

vertellingen antieke tegels fotoboek antieke tegels vertellingen kleipijpen fotoboek kleipijpen auteur