startpagina
27 April 2014                   Serie 18e eeuwse parelnaadpijpen: duivin en doffer

Goudse kleipijpen met de afbeeldingen van een duivin en doffer waren in de 18e eeuw blijkbaar erg gewild bij het rokende publiek want ze worden als bodemvondst vrij veel gevonden. Het succesvol uitbrengen van zo'n kleipijp viel natuurlijk ook de andere Goudse pijpenmakers op die dit type niet in hun assortiment hadden. Aannemelijk is het dat ze dan snel een mal lieten (na)maken die sprekend op de kleipijp leek die zo succesvol was. Misschien lieten ze die mal wel maken bij de dezelfde graveur die de bron van zo'n succesvolle pijp was. Omdat hier onderstaand een flinke serie parelnaadpijpjes met een duivin en doffer wordt afgebeeld kan mooi het verschil in uitvoering worden vergeleken. Wat allereerst aan deze kleipijp opvalt is dat er op vrijwel geen enkel exemplaar initialen van de pijpenmaker voorkomen behalve het exemplaar hieronder afgebeeld.

 
Parelnaadpijpje met links de doffer en rechts de duivin. 1e helft 18e eeuw.
Op dit pijpje staat het initiaal van de pijpenmaker met de letters HP.
Er komen twee Goudse pijpenmakers in aanmerking als maker n.l. Harmen Boot (1686-1713) 
of Passchier van Zon (1730-1746)

Een paar detailverschillen bij onderstaande kleipijpen. 
Allereerst valt op dat de duif en doffer op de kleipijpen met de bloemomlijsting soms gewisseld zijn (1-10). Soms staat de doffer op de linkerhelft van de mal en soms op de rechterhelft. Bij nauwkeurige bestudering van de kleipijpen met de bloemomlijsting vallen kleine verschillen op hetgeen het er op duidt dat het om verschillende mallen moet gaan. Overigens wel met de opmerking dat een mal die erg veel gebruikt werd na verloop van tijd opnieuw opgehaald moest worden waarbij vanwege de hernieuwde gravering verschillen ontstonden in de afbeelding. Er zijn ook parelnaadkleipijpjes met duiven gemaakt waarbij de bloemversiering achterwege is gebleven (11-12). De voorstellingen van de duiven erop lijken niet erg op kropduiven maar eerder op een andere duivensoort.

 

1

Fragment parelnaadpijpje met duivin. 1e helft 18e eeuw.
   

2

Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 1e helft 18e eeuw.

3

Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 1e helft 18e eeuw.
De afbeeldingen behoorlijk vervaagd.

Welke duivensoort?

Op bijna alle parelnaadkleipijpjes met duiven staan kropduiven afgebeeld. De Kropper is een eeuwenoud ras waarvan de oorsprong is terug te voeren naar de 15e 16e eeuw. De Hollandse kropper heeft bevederde poten en dat hebben de duiven op de pijpjes niet. Dus ligt het meer voor de hand dat de afbeeldingen Engelse kroppers betreffen, maar het kan natuurlijk ook zijn dat men het graveren in de mal van bevederde poten lastig vond en het daarom maar achterwege heeft gelaten.

 


Engelse kropper


Hollandse Kropper

4

   
Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Duivin links en doffer rechts.

5

 Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Doffer links en duivin rechts.

6

 Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Duivin links en doffer rechts.


7

Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Duivin links en doffer rechts.



8

 Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Doffer links en duivin rechts.


9

  
Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Duivin links en doffer rechts.

10

 Parelnaadpijpje met doffer en duivin. 
1e helft 18e eeuw.
Doffer links en duivin rechts.

 


11

Parelnaadpijpje met rechts doffer en links duivin. 
Geen omlijsting met bloemetjes.
1e helft 18e eeuw. Duivin links en doffer rechts.

12

Parelnaadpijpje met aan weerszijden duifachtigen. 
Geen omlijsting met bloemetjes. 1e helft 18e eeuw.

Wilt U meer lezen over de duif, duiven op antieke tegels en duiventillen klik hier

startpagina

vertellingen kleipijpen fotoboek kleipijpen vertellingen antieke tegels fotoboek antieke tegels auteur