35 Verschillende Goudse Oranjepijpen uit de 17e t/m 20e eeuw

Oranjepijp 1       17e eeuw

Links de voorstelling van gravin Amalia van Solms en rechts van prins Frederik Hendrik. Kleipijp is waarschijnlijk 
uitgebracht bij hun huwelijk. Datering omstreeks 1620 (bodemvondst Reeuwijkse Hout)

Oranjepijp 2       17e eeuw 

Oranjepijp met bewerkt stukje steel. Aan de ene kant staat tussen een ovale lauwerkrans de tekst VIVA ORANGIEN. 
Aan de andere zijde staan diverse Provincie- en stadswapens afgebeeld geflankeerd door leeuwen. Deze kleipijp dateert 
van omstreeks 1672. Vrijwel zeker Goudse produktie.

Oranjepijp 3       17e eeuw 

Oranjepijp met een persoon afgebeeld (stadhouder Prins Willem III) waaronder de tekst staat die luidt VIVA ORANGIEN. 
Aan de andere zijde staan diverse Provincie- en stadswapens afgebeeld geflankeerd door leeuwen. Deze kleipijp
 dateert van omstreeks 1672.

Oranjepijp 4       17e eeuw  

Nog een laat 17e eeuwse Oranjepijp met een bewerkt stukje steel waarop oranjeappeltjes staan weergegeven. 
Deze kleipijp heeft geen tekst meegekregen. Aan weerszijden  staan diverse Provincie- en stadswapens afgebeeld 
geflankeerd door een 2-tal nogal primitief uitgevoerde leeuwen. 

 

Oranjepijp 5      18e eeuw
          
Zeer fraai uitgevoerde kleipijp met de voorstellingen van Willem V en de Prinses van Pruisen, Frederica Sophia Wilhelmina. 
De tekst op het ovaal van de pijp rondom de wapen luidt: HONI SOIT QUI MAL Y PENSE. OP de bovenzijde van de pijp staat 
de afgekorte tekst: FRE SOPH WILH en verder WILH D V PRI V ORA. Het hielmerk van de kleipijp is de drie klaverbaden van 
de Goudse pijpenmaker Gerrit van Ham. De kleipijp is een bodemvondst (polder Bloemendaal Gouda)  tezamen met veel 
pijpenmateriaal uit een zeer grote pijpenstort van Frans Verzijl. Datering: rond 1767.

Oranjepijp 6      18e eeuw

Fraai uitgevoerde kleipijp met de voorstelling van Willem V als kind. Bovenaan de pijp de tekst: IK WAAK VOOR DE JONGE PRINS 
en bij de hiel de tekst VIVAT ORANIE. Verder op de pijpenkop nog de Hollandse Leeuw en een Oranjeboom. Het hielmerk van de kleipijp 
is het scheepje van de Goudse pijpenmaker Willem van Noppen. Datering: ca. 1755. De kleipijp is gevonden in Zevenhuizen en 
opmerkelijk aan de pijpenkop is de kleur. Het lijkt wel of er via een bepaald procedé een soort van patinering is aangebracht op de pijp 
in de kleur van het Oranjehuis.

Oranjepijp 7      18e eeuw


  
Ook op deze kleipijp staan de voorstellingen van Willem IV en Prinses Anna van Hannover met hun twee jonge prinsjes. 
De tekst onder het ovaal op de pijp luidt:  VORSTELIJK HUYS VAN ORANI. Het hielmerk van de kleipijp is de gekroonde 37 
gemaakt door de Goudse pijpenmaker Dirk Straf in 't Veld. De kleipijp is een bodemvondst (polder Bloemendaal Gouda)  tezamen 
met veel pijpenmateriaal uit een zeer grote pijpenstort van Frans Verzijl. Datering: ca. 1750

Oranjepijp 8      18e eeuw
        
Deze 18e eeuwse kleipijp is vrijwel gelijk aan de voorgaande. Ook op deze pijp  staan afgebeeld  Willem IV en Prinses 
Anna van Hannover met hun twee jonge prinsjes. De tekst onder het ovaal op de pijp luidt eveneens :  VORSTELIJK HUYS VAN ORANI. 
Het hielmerk van de kleipijp is de bot. De kleipijp is gemaakt door de Goudse pijpenmaker Pieter de Jonge Lens (1747-1782).

Oranjepijp 9      18e eeuw

  
Op deze 18e eeuwse kleipijp staan afgebeeld de voorstellingen van Willem IV en Prinses Anna van Hannover zonder de twee
 jonge prinsjes. De tekst rond de medaillons luidt :  VIVAT DE PRINS EN PRINCES V. ORANI.  De Hollandsche Provinciewapens 
zijn geplaatst in een lauwerkrans met Oranjeappeltjes. Het hielmerk op de kleipijp is de twee klaverbladen van de Goudse 
pijpenmaker Joost Bloed Jr (1745-1803).

Oranjepijp 10      18e eeuw


   
Op deze kleipijp staan de voorstellingen van Willem IV en Prinses Anna van Hannover met het jonge prinsje Willem V 
op schoot. De tekst op de bovenrand van de ketel luidt: HET VORSTELIJK HUYS VAN ORANIE. Het hielmerk van de kleipijp is 
de gekroonde D gemaakt door de Goudse pijpenmaker Jan van Leeuwen. De kleipijp is een bodemvondst 
(polder Bloemendaal Gouda)  tezamen met een zeer grote pijpenstort van Frans Verzijl. Datering: ca. 1750. 
Hoogte pijpenkop 4 cm.

Oranjepijp 11      18e eeuw

Op deze kleipijp staan de voorstellingen van Willem IV en Prinses Anna van Hannover met hun twee jonge prinsjes. 
De tekst op de bovenrand van de ketel luidt: HET VORSTELIJK HUYS VAN ORANI. Onder op de ketel de tekst: VIVAT ORANI . 
Het hielmerk van de kleipijp is de leeuw in de Hollandsche tuin gemaakt door de Goudse pijpenmaker Frans Verzijl. 
De kleipijp is een bodemvondst (polder Bloemendaal Gouda)  afkomstig uit een zeer grote pijpenstort van Frans Verzijl. 
Datering: ca. 1750

Oranjepijp 12      18e eeuw 
    
Portretten van Willem IV en Anna van Hannover met in het midden het wapen van de stad Gouda.

  
Links detail van het portret van stadhouder Willem IV. Rechts het portret van Anna van Hannover. Het lijkt wel of zij afgebeeld 
is terwijl ze zwanger was.


   
Op de kleipijp staan ook nog twee omlijstingen in ovaal met de voorstellingen van de jonge prinsjes.
Links staat de tekst: WILLEM V GRAAF VAN BUUREN
Rechts staat de tekst: CAROLIN.PRINCES VAN ORANI.
Bodemvondst Gouda polder Bloemendaal.

Oranjepijp 13/14     18e eeuw  
      
Oranjepijp met aan de top van de ketel een lint met de tekst: VIVA ORANIE. Op deze schelppijp staat afgebeeld op een het paard 
gezeten de stadhouder en zijn gemalin op een manier die in die tijd normaal was n.l. de amazonezit.       
Het hielmerk is de gekroonde 73. Aan de voorzijde van de kleipijp staat ook een Oranjeboom afgebeeld en aan de achterkant 
het wapen van Gouda. Maker van de kleipijp was de Goudse pijpenmaker Arij of Andries van Houten.

  
Een 2e variant van deze Oranjepijp ook weer met de tekst VIVA ORANIE. Als hielmerk de gekroonde P. Maker van de kleipijp 
was de Goudse pijpenmaker Jan of Anthony Souffreu.

 

Oranjepijp 15      19e eeuw
   
Het jaar 1874 was voor de pijpenmakers een druk jaar. Koning Willem III vierde zijn zilveren regeringsjubileum en daar 
speelden verschillende Goudse pijpenmakers op in door een aantal verschillende  kleipijpen te vervaardigen ter ere van dat 
jubileumfeest. Afbeelding van Koning Willem III en zijn vrouw Sofie, prinses van Württemberg. Deze kleipijp met korte steel is 
zowel met kijkglaasje als zonder gemaakt. De maker van deze pijp is niet bekend. Bodemvondst Boskoop

Oranjepijp 16      19e eeuw
 
Afbeelding van een leeuw met zijn poot op een wereldbol, in dit geval een kijkglaasje. De pijp symboliseert de zege van 
Oranje uit de tijd van de slag bij Waterloo. Vermoedelijke maker P. van der Want. Bodemvondst Achterwillens Gouda.

Oranjepijp 17      19e eeuw
   
   
Afbeelding van Koning Willem III die de eed aflegt. Erboven het jaartal 1849. Aan de andere kant een W met kroon erboven en de 
tekst JUBELJAAR. Op de steel de tekst GEHULDIGD 12 MEI en aan de andere zijde 12 MEI 1874. De maker van deze pijp was 
B. van der Maas te Gouda. Bodemvondst Drapiersteeg Gouda.

Oranjepijp 18     19e eeuw
         
Afbeelding van koning Willem III en zijn latere vrouw Koningin Emma. Op een stuk steel staat aan de ene kant de tekst: 
Z.M.KONING WILLEM III. Aan de andere kant H.M. KONINGIN EMMA. Deze pijp dateert van 1879 en dat staat ook aangegeven 
op de kop. In dat jaar trouwt de al wat oudere Willem III met de veel jongere Prinses Emma van Waldeck-Pyrmont. 
De pijp is gemaakt door Arie van der Kleyn. Bodemvondst binnenstad Gouda omgeving Raam.

Oranjepijp 19      19e eeuw
     
Linkerfoto: Hoornpijp met de afbeelding van Koning Willem III in een ovaal. Boven het borstbeeld staat de tekst Z. M. WILLEM III. 
Eronder 12 MEI 1874 en FEESTPIJP. Aan de andere kant de eedaflegging in de Nieuwe kerk te Amsterdam met de tekst 
12 mei 1849 en INHULDIGING.  De maker van deze pijp is niet bekend. Bodemvondst: Achterwillens Gouda

Oranjepijp 20     19e eeuw
      
Hoornpijp met aan de ene kant de afbeelding van Koning Willem III en aan de andere zijde zijn vrouw Sofie, prinses van Württemberg. 
Op het kleine stukje steel is de tekst nog te zien met de namen SOPHIA en WILLEM. De maker van deze pijp is niet bekend.
Bodemvondst: Achterwillens Gouda

Oranjepijp 21/22      19e eeuw
  
Links Oranjepijp met Willem I in een ovaal geplaatst met eronder het jaartal 1813
Rechts dezelfde Oranjepijp met aan de andere zijde Willem III in een ovaal geplaatst 
met eronder het jaartal 1863

         
De pijpenkop heeft als bijmerk het Goudse stadswapen en op de hiel staat geplaatst de gekroonde 52. Deze pijp moet gemaakt 
zijn door Jan de Gidts die het merk tussen 1845-1881 in zijn bezit had.

Rechts staat exact dezelfde pijpenkop afgebeeld als hierboven, ook gemaakt door Jan de Gidts, maar deze kleipijp is via 
een fabricageproces gebruind om de pijp een andere uitstraling te geven. 

Oranjepijp 23     19e eeuw

Een andere variant met wederom Willem I in een ovaal geplaatst. Op een slinger boven het ovaal de tekst ORANJE BOVEN 
rondom de pijp.
Aan de andere zijde van de pijp in een ovaal het jaartal 1863 met eronder het stadswapen van Amsterdam en 
nog een ander wapen. Op de steel staat een deel van een  tekst: JUBELJAAR en ORANJE.
   

Links wat meer gedetailleerd het jaartal 1863 en het stadswapen van Amsterdam. Rechts een wapen met aan 
de bovenkant vier leeuwtjes. Het graveerwerk is matig uitgevoerd. De 8 van het jaartal 1863 lijkt meer op een 4. 
Foto rechts de afbeelding van een zeilschip en de tekst AANKOMST 1813. De maker van de pijp is onbekend.

Oranjepijp 24      19e eeuw
  
  
Deze pijpenkop heeft de voorstelling van een 19e eeuwse Oranjepijp gemaakt door P.J. van der Want. Op twee linten 
de teksten: KONING IN ORANIE HOUD STAND TER EERE VAN NEDERLAND. Aan de voorzijde van de kop het Goudse 
stadwapen met de naam Gouda eronder. En verder het wapen de Leeuw van Holland met een kroon erboven.

     
De hierboven afgebeelde kleipijp heeft als pijpenmal nog een eerder leven gekend. In de eerste kwart van de 19e eeuw is 
door de Goudse pijpenmaker Adrianus Van der Want een fraai gedecoreerde pijp uitgebracht ter ere van Willem I.  
Koning Willem I keurde in 1814 een bepaald Reglement goed waardoor de oude gildengebruiken in de pijpenindustrie 
weer konden hersteld, die ten tijde van Napoleon waren afgeschaft.  De kleipijp is in de 2e helft van de 19e eeuw 
aangepast waarbij door een vormgraveur  onder meer het portret van Willem I is veranderd naar Willem III.  
Ook toen werd de pijpenmal nog steeds gebruikt door het pijpenbedrijf  P.J. van der Want.

boven het lint een kroon met S wat samen de gekroonde WS vormt, 
een merk van P.J. van der Want.


                           

                      
afbeelding Willem III in ovaal                    afbeelding van Sofia, prinses van Württemberg.                 

Oranjepijp 25      19e eeuw
Ook Willem van Oranje is afgebeeld, zelfs op meerdere kleipijpen die zijn uitgebracht aan het eind van de 19e eeuw, dit om 
de tachtigjarige oorlog met Spanje te herdenken. In 1872 was het precies 300 jaar geleden, dat de eerste bevrijding in Nederland 
door de Geuzen plaats vond. Aan de herdenking van deze  gebeurtenis zijn verschillende  kleipijpen uitgebracht.  
Willem van Oranje, die bekend staat als de Vader des Vaderlands, werd op 10 juli 1584 vermoord door Balthasar Gerards in Delft. 

   
Op de steel van deze hoornpijp staat een deel van een tekst.  De volledige tekst op de steel van deze pijp luidt "Prins 
Willem de Eerste, vader des Vaderlands".
Bodemvondst: Achterwillens Gouda

Oranjepijp 26      19e eeuw

Portretbuste van Willem van Oranje. Afgebeeld met plooikraag. Als steeltekst 
staat op deze pijp" 300 jarig bestaan van Neerlands Vrijheid". Bodemvondst Gouda


Oranjepijp 27/28      19e eeuw
    
Twee verschillende kleipijpen met de voorstelling van Willem van Oranje. Bodemvondst Gouda

Oranjepijp 29 t/m 31      19e eeuw
         

 
Vijf verschillende pijpenkoppen met voorstellingen van koning Willem III. Het exemplaar rechtsboven betreft een 
sigarettenpijpje met zijn afbeelding.

Oranjepijp 32      19e eeuw

Pijpenkop met de voorstelling van prinses Wilhelmina, nog als meisje afgebeeld.

Oranjepijp 33      19e eeuw

Pijpenkop met de aan de ene kant de voorstelling van prinses Wilhelmina, nog als meisje afgebeeld. Aan de andere kant onder 
een kroon de Hollandse Leeuw met de tekst JE MAINTIENDRAI. Bodemvondst Gouda.

Oranjepijp 34      19e eeuw
      
Pijpenkop met de aan de ene kant de voorstelling van prinses Wilhelmina, nog als meisje afgebeeld. Aan de andere kant onder 
een kroon twee Hollandse Leeuwen die wapenschilden vasthouden.
Bodemvondst Gouda.

Oranjepijp 35      19e eeuw
      
Pijpenkop met de aan de ene kant de voorstelling van prinses Wilhelmina, nog als meisje afgebeeld. Aan de andere kant linten met de tekst KRONINGSFEEST 1898. Bodemvondst Gouda.

startpagina

vertellingen kleipijpen fotoboek kleipijpen vertellingen antieke tegels fotoboek antieke tegels auteur