startpagina  
25 januari 2017        
    Muskusratten in Nederland (en het Groene Hart).           
                                               
Ratten en muizen op antieke tegels.                        
Van de hier onder gepresenteerde  tegels is het grootste deel afkomstig 
uit de handel en openbare en particuliere collecties.


De muskusrat in het Groene Hart
Het bestrijden van muskusratten in Nederland (w.o. dus ook in het Groene Hart van West_Nederland) is sinds een 30-tal jaren een nieuw beroep geworden. Dagelijks is er een heel legertje mannen op pad om muskusratten te vangen. 

Jaarlijks worden er in Nederland honderdduizenden muskusratten gevangen, maar de soort lijkt er niet erg onder te lijden. Ook in en rond het Reeuwijkse Plassengebied komen muskusratten algemeen voor hoewel de soort de laatste jaren redelijk onder controle lijkt door intensieve vervolging. Muskusratten ondermijnen slootkanten en dijken met hun gegraaf. Vele tientallen muskusrattenvangers zijn door geheel Nederland dagelijks bezig in het veld met het uitzetten van klemmen en vangkooien hetgeen succesvol is. Maar de aangroei van muskusratten gaat razend snel en de vraag is dan ook of we ooit zullen bereiken dat er geen muskusratten meer in het poldergebied zullen voorkomen. 

Allemaal ontstaan door het uitzetten van een paar muskusratten door een Tjechische graaf rond 1900. Deze graaf  nam van een jachtreis door Alaska een paar van deze pelsdiertjes mee naar huis. Hij zette ze uit in een visvijver op zijn buitenverblijf in Bohemen. Met als gevolg de huidige plaag  in heel West-Europa.



Laat 19e eeuwse tegel met een rattenvanger. 
De rattenvanger van Hamelen? Of gewoon 
een professionele rattenvanger? De voorstelling 
is afgeleid van een 17e eeuwse tegel met de 
afbeelding van een rattenvanger.



Muskusratten zijn vegetariŽrs. Hun voedsel bestaat vnl. uit planten waaronder dus ook de bladeren van 
de gele plomp. Ze gaan nogal slordig om bij het verzamelen van voedsel. Op de foto een baan van bladeren 
veroorzaakt door de vraat van muskusratten. Hiermee verraden de dieren zich met hun aanwezigheid, een 
goede indicatie voor de professionele muskusrattenvangers om te weten dat ze hier aanwezig moeten zijn.



Deze muskusrat was een sluisje 
bij de Breevaart in Gouda 
ingezwommen en moest dus om zijn zwerftocht te kunnen 
voortzetten het juiste moment afwachten dat de sluis 
geschut zou worden.

In de tussentijd toch maar wat eten gezocht.


In deze oever zit een compleet gangenstelsel gemaakt 
door muskusratten. Een muskusrattenvanger heeft  klemmen 
gezet met een vlaggetje erbij zodat ze precies weten bij 
welke ingang een klem is geplaatst



Muskusratten maken tegen de winter zgn winternesten. 
In moerasgebieden doen ze dat door grote hoeveelheden 
moerasvegetatie te verzamelen en te deponeren op een 
vaste plek. In het middelste van de hoop bevindt zich 
dan het nest.


  
Muskusrat zwemmend. Vooral tegen de avond worden de meeste actief. Sommige exemplaren zijn ook overdag 
te zien zijn en soms trekken ze zich betrekkelijk weinig aan van de aanwezigheid van mensen. Soms zijn ze zo 
brutaal dat ze uit het water komen en zich in groentetuinen te goed doen aan groente die er gekweekt wordt.





De meerkoet denkt er het zijne van.


Close up van muskusrat. Kwam uit het water de oever opgekropen om gras te vreten.


Close up van muskusrat 


        
Muskusrattenvanger aan het werk rijdend op een quad, in dienst van het Waterschap De Stichtse Rijnlanden. 
De 'buit' op deze dag bedroeg een 25-tal muskusratten. Foto: 6 oktober 2008.

 

Ratten en muizen op tegels
Allereerst hebben wij geconstateerd, dat er van muskusratten op 17e-18e eeuwse tegels geen afbeeldingen op tegels  bekend zijn. Verklaarbaar omdat de soort pas aan het begin van de 20e eeuw in Nederland is ingevoerd. Anderzijds moet de soort al veel langer  bekend geweest zijn uit de Hollandse periode in Amerika. 

Wel staan op oude tegels afgebeeld (zwarte-bruine) ratten en muizen.

Hieronder een aantal tegels met voorstellingen er van. Het was soms  moeilijk om precies te bepalen of de geschilderde afveelding een rat dan wel een muis betreft. 

 

Ratten en muizen

Nieuw: 8 november 2016  

Cirkeltegel met een rat.
Omstreeks 1600.

Nieuw: 25 januari 2017

Kwadraattegel met een rat 
of muis. Omstreeks 1600

Nieuw: 25 januari 2017

Kwadraattegel met een rat 
of muis. Omstreeks 1600

Nieuw: 25 januari 2017

Kwadraattegel met een rat.
Omstreeks 1600


    
Kwadraattegel met een rat geschilderd in mangaan. 
Laatste kwart 16e eeuw/begin 17e eeuw.

Nieuw: 8 november 2016  

Kwadraattegel met een rat geschilderd in mangaan. 
Laatste kwart 16e eeuw/begin 17e eeuw.



Cirkeltegel met een rat.
Omstreeks 1600.


Cirkeltegel met een rat?
Omstreeks 1600.



Tegel met een rattenvanger. Laat 17e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rattenvanger. 
17e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rattenvanger. 
17e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rattenvanger. 
17e eeuw


Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rattenvanger. 
Eind 19e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rattenvanger. 
17e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rattenvanger. 
17e eeuw



Rat (of muis) met lange staart. Ca. 1700


Tegel met een rat of muis. 2e helft 17e eeuw

Nieuw: 8 november 2016  

Tegel met een rat.
17e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Ratten op een bruggetje. Frankrijk.
 18e eeuw.

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rat bij een oester.
2e helft 17e eeuw

Nieuw: 25 januari 2017

Balustertegel met een rat?
17e eeuw



Tegel met een rat bij voedsel. Friese productie van omstreeks 1850

Nieuw: 25 januari 2017

Tegel met een rat.
18e eeuw

Nieuw: 8 november 2016  

Randtegel met een rat.
2e helft 17e eeuw.

 

 

Nieuw: 25 januari 2017

 Tegels met een muis.
Omstreeks 1700.

   Nieuw: 8 november 2016  

Tegel met een muis? Haarlems type
17e eeuw..

   
Cirkeltegel van ca. 1850 met een muis, bij voedselresten. Friesland



 Cirkeltegel van ca. 1850 met een muis. Friesland


Klein muisje op tegel. Ca. 1700

   Nieuw: 25 januari 2017

Cirkeltegel van ca. 1850 met een muis, bij voedselresten. Friesland

Nieuw: 25 januari 2017

 Cirkeltegel van ca. 1850 met een muis. Friesland

Nieuw: 25 januari 2017

Klein etend muisje op tegel. Ca. 1700

startpagina

vertellingen antieke tegels fotoboek antieke tegels vertellingen kleipijpen fotoboek kleipijpen auteur