11 juni 2013    Gruttonieuws  broedseizoen 2013
K
oud en droog voorjaar, grutto's voor/na het broedseizoen op de verzamelplaats polder Stein
en over het broedsucces van grutto's in reservaten en agrarisch gebied rond Reeuwijk 

Allereerst: weidevogels en de langdurige voorjaarskou

Bevroren weilanden in het Groene Hart en heel Nederland. De Grutto’s hadden zich wel even iets anders voorgesteld bij terugkomst uit westelijk Afrika. Een paar weken Siberisch koud de hele 2e helft van maart. Afwijkende beelden, grutto's die amper voedsel kunnen vinden in graslanden vanwege de bevroren bovenlaag.  Sommige grutto's zelfs met ijspegeltjes aan de veren. Het gevolg van die vorst was dat diverse  plas-dras verzamelplaatsen bevroren waren waardoor de overnachtende grutto’s op het ijs moesten slapen.
Een aantal kieviten vloog zelfs weer zuidwaarts en zelfs grutto's werden langs de kust geteld die in zuidelijke richting vlogen, naar warmere oorden. Veel slaapplaatsen van grutto's in Nederland worden regelmatig geteld. Het leverde zoals verwacht verlaten slaapplaatsen op, of hele lage aantallen, maar ook ongekend grote groepen. Kennelijk was het voor de Grutto’s onder deze omstandigheden belangrijk om elkaar op te zoeken. Topaantallen werden geteld op een paar verzamelplaatsen: meer dan 6000 vogels op het Landje van Geijsel, ruim 4000 bij Uitgeest… Niks wegwezen voor veel grutto's en weer terug naar het zuiden (zoals Kieviten dat massaal deden), maar samenscholen op een handvol plekken. 

Tabel. Slaapplaatsen met meer dan 1000 Grutto´s op of rond 16 maart 2013 

Gruttoslaapplaats aantal
Landje van Geijsel,Ouderkerk a/d Amstel (NH) 6105
Inundatie Fort Krommeniedijk, UItgeest (NH) 4230
Wyldlannen de Alde Feanen (Fr) 2940
Biesbosch, Polder Hardenhoek (NB) 2257
Het Weegje (ZH) 2084
Groote Wielen (Fr) 1020
Plasdras Spruit polder Willeskop, Oudewater (Ut) 1000


Het is nu 30 maart 2013. De weersomstandigheden zijn nog niet verbeterd en dat blijft nog een aantal dagen zo is voorspeld. Afgelopen nacht vroor het weer flink en ook overdag komt de temperatuur niet ver boven het vriespunt. De vraag doet zich voor of de lichamelijke conditie van grutto's niet teveel zal verslechteren. Om te kunnen gaan broeden moeten grutto's flink opgevet zijn dus goed doorvoed. Om eieren te kunnen leggen, moeten de vrouwtjes immers in goede conditie zijn, en dat zit er momenteel niet in gezien de weersomstandigheden. Maar misschien kunnen ze snel bijspijkeren als het weer omslaat? Het risico bestaat echter dat veel grutto's niet die conditie zullen krijgen die nodig is en het broeden zullen gaan overslaan. In plaats van te baltsen boven de broedplaats en zich te prepareren op het broedseizoen, moeten ze alle zeilen bijzetten om te overleven. Dat levert ongewone en soms dramatische taferelen op.  Grutto's die zich amper bewegen bij bevroren ondiepe plasjes, watersnippen schuilend in greppels, dode broodmagere Kieviten. Scholeksters en kieviten in de bermen van wegen, op taluds van dijken, in de stad op grasvelden en op voetbalvelden.

 

 

17 februari 2013. Eerste grutto's aanwezig op de plasdras in de polder Stein in Reeuwijk

Ik hoorde ze al toen ik nog op afstand was. Roepende grutto's op de plasdras in de polder Stein. Op zondag 17 februari 2013 om 9.00 uur in de ochtend. 24 stuks waren aanwezig. Na een tijdje vlogen 18 grutto's weg. Ze stegen op tot grote hoogte en vlogen  noordwaarts. 6 grutto's bleven achter op de plasdras maar waren om 12.30 uur ook verdwenen. Het leek op die dag dat er momenteel een behoorlijke instroom was van grutto's in Nederland. Ook op het Weegje bij Waddinxveen en de Voorofsche polder nabij Boskoop zijn de eerste exemplaren waargenomen. Maar ook o.a. in Noord-Holland (Ouderkerk a/d Amstel, landje van Geijsel) zijn al een paar honderd grutto's geteld. Toch was het daarna weer ruim een week stil met de grutto's op de plasdras Stein.

De echte instroom van grutto's in Nederland begon pas op 3 maart 2013. Te zien aan de vele meldingen op www.waarneming.nl op die dag. Op die datum werden in meerdere gebieden forse aantallen gezien.

De 1e korte koudeperiode met sneeuw en matige vorst (11 t/m 14 maart 2013) had zijn effecten op het wel of niet aanwezig zijn op de verschillende gruttoverzamelplaatsen. Dat bewezen getelde gruttoaantallen bij avondtellingen op een paar verzamelplaatsen rond Goud/Reeuwijk door het sterk fluctueren van de aantallen. Als voorbeeld. Grutto's kwamen slapen in een voormalige boezem in de polder Laag-Bilwijk. De aantallen overnachtende grutto's op het Weegje lieten gerekend over een paar dagen opmerkelijke aantalverschillen zien. Een paar topavonden met aantallen van rond de 2000 exemplaren in de vriesperiode beperkten zich daar tot 11 en 12 maart 2013.Tegelijkertijd namen op hetzelfde tijdstip de aantallen op de plasdras Stein verblijvende en overnachtende grutto's  sterk af. Het lijkt er dit voorjaar op dat grutto's niet al te trouw zijn aan de verzamelplaatsen terwijl ze dat in voorgaande jaren wel waren. Overdag zwerven flinke groepen grutto's rond. Ze doen dan verschillende verzamelplaatsen aan zoals het Weegje, Krimpenerwaard (polder Laag Bilwijk en polder den Hoek), Hooge Boezem Haastrecht, Hitland Nieuwerkerk, Alphens Rietveld, polder Keulevaart (plas Hoonaard). 

12 maart 2013 was een zeer gure dag. Harde noord-oostelijke wind en enkele graden onder nul. De nacht ervoor had het 5-7 graden gevroren. De plasdras was geheel bevroren en ook de bodem van graslanden was te hard om te kunnen foerageren. Om 11.45 uur ontbraken grutto's op de plasdras en ook s'-avonds liet zich geen grutto zien. Ook in de de nacht van 12/13 maart vroor het matig.

Op 17 maart 2013 waren s'-middags 210 grutto's aanwezig op de verzamelplaats polder Stein. Vreemd genoeg werden op dezelfde dag tijdens de avondtelling maar 54 grutto's geteld. Het is mogelijk dat een aantal grutto's er voor heeft gekozen om te overnachten in de voormalige Bergambachtse boezem in de polder Laag Bilwijk bij Haastrecht of de Hooge Boezem van Haastrecht. Daar werden n.l. in de middag van 17 maart 2013 ruim 200 grutto's gezien op de twee verzamelplaatsen.

14 april 2013 een avondtelling uitgevoerd. Het viel op dat een groot deel van de 94 grutto's die naar de verzamelplaats kwamen uit 2-tallen bestond. Overdag in het broedgebied aanwezig maar blijkbaar nog geen eieren gelegd. Vandaar dat ze nog op de verzamelplaats komen slapen. Het betekent wel dat als gevolg van de lange koudeperiode flink wat grutto's later zullen zijn gaan nestelen dan normaal. Waarnemingen tijdens  weidevogel territoriumtellingen in de polder Oukoop lieten dat ook zien. Grutto's en andere weidevogelsoorten begonnen pas laat in april april met nestelen.

Er is ook informatie over het functioneren van de gruttoverzamelplaats Het Weegje in het
voorjaar 2013

Blauw = avondtellingen                  

Gebied datum  tijdstip aantal Waarnemer
Stein plasdras 17-feb-13 9.00 24 FM
Stein plasdras 17-feb-13 12.30 6 FM
Stein plasdras 19-feb-13 9.10 11 FM
Stein plasdras 19-feb-13 12.15 12 FM
Stein plasdras 23-feb-13 18.15 0 FM
Stein plasdras 27-feb-13 18.45 41 FM
Stein plasdras 3-mrt-13 16.20 57 FM
Stein plasdras 3-mrt-13 18.35 100 FM
Stein plasdras 6-mrt-13 9.10 2 FM
Stein plasdras 6-mrt-13 12.20 75 FM
Stein plasdras 7-mrt-13 10.40 41 FM
Stein plasdras 7-mrt-13 13.50 260 FM
Stein plasdras 8-mrt-13 14.50 225 FM
Stein plasdras 8-mrt-13 18.45 215 HvG
Stein plasdras 12-mrt-13 11.45 0 FM (vorst)
Stein plasdras 12-mrt-13 18.40 0 FM (vorst)
Stein plasdras 14-mrt-13 14.55 145 FM
Stein plasdras 16-mrt-13 15.05 105 HvG
Stein plasdras 17-mrt-13 14.40 210 FM
Stein plasdras 17-mrt-13 18.50 54 FM
Stein plasdras 28-mrt-13 14.55 0 FM
Stein plasdras 28-mrt-13 19.00 21 FM
Stein plasdras 29-mrt-13 19.10 2 FM
Stein plasdras 2-apr-13 20.40 0 FM
Stein plasdras 7-apr-13 20.45 78 PS/HvG
Stein plasdras 14-apr-13 20.55 94 FM

 

Het weidevogelbroedseizoen
Twee alarmtellingen uitgevoerd in de Reeuwijkse reservaatgebieden eind mei en begin juni 2013.

Aantal alarmerende weidevogels in reservaatgebieden 
bij Reeuwijk (twee tellingen)
Grutto Tureluur Scholekster kievit bergeend Type telling Oppervlakte
24 t/m 28 mei 2013 98-110 31-37 38-41 108-122 14-15 Alarmtelling paren ca. 513 ha.
7 t/m 9 juni 2013 85-96 46-50 30-31 70-81 n.g. Alarmtelling paren ca. 513 ha.

De maaidatum voor graslanden in SBB reservaten ligt gemiddeld op 15 juni, en indien blijkt dat er rond die datum nog veel nog vliegvlugge kuikens aanwezig zijn wordt deze uitgesteld naar 21 juni of 1 juli. Om te weten te komen hoe de situatie was zijn twee alarmtellingen uitgevoerd door Freek Mayenburg in de Reeuwijkse reservaten, de 1e telling eind mei en de 2e telling in de 1e week van juni 2013. De tellingen zijn uitgevoerd via het maken van een flink aantal insteken in percelen waarbij de alarmerende weidevogelsoorten grutto, tureluur, kievit en scholekster zijn genoteerd.In de SBB reservaatgebieden werd tussen 7 en 9 juni 2013 nog volop gealarmeerd zo bleek tijdens het uitvoeren van de 2e alarmtelling. Er was wel een afname van gruttoparen in vergelijking met een eerdere alarmtelling in de laatste week van mei. Niet zo verwonderlijk is dat, want er zijn altijd gruttoparen die eieren of kuikens kwijtraken. Daarentegen werden flink wat meer alarmerende tureluurs geteld bij de 2e telling. Tureluurs doen het goed in de Reeuwijkse reservaten voor wat betreft de ontwikkeling van de broedaantallen. Dit is ook landelijk het geval blijkt uit de weidevogelbalans 2012. Ook het broedsucces van tureluurs in de Reeuwijkse reservaten is goed. Ze hebben een duidelijke voorkeur om met hun kuikens naar natte plekken te trekken zoals o.a. de plasdras in de polder Stein en graslanden rond een veenput in de polder Sluipwijk. 

Onderstaand een tabel met een paren-alarmtelling (7 t/m 9 juni 2013)  van de Reeuwijkse reservaatgebieden 

Gebied Grutto Tureluur Scholekster kievit Aantal perceel-insteken Grootte Bijzonderheden
0074 Polder Stein Noord
7-jun-13 30-36 15-17 11 31-38 7 153 Veel grutto's verhuist van midden naar oost
0007 Polder Lang Roggebroek              
7-jun-13 3-4 1 0 2 3 ca. 70 Inloop van grutto's uit Stein Noord
0055 Polder Oukoop              
9-jun-13 23-24 10 8 12 7 ca. 125  Drie concentratiegebiedjes binnen Oukoop
0054 Polder Oukoop Noord              
9-jun-13 2 2 1 2 2 35  
0050 Polder Sluipwijk              
8-jun-13 6 8-9 6-7 12-14 3 ca.70 6 paar tureluur alarmerend nabij nwe veenput
1136 Noord Benschopper Boezem (noordelijk Tiendweg)              
8-jun-13 12-14 3-4 1 4-5 2 ca. 10 Grutto-inloop uit gemaaide agrarische graslanden oostkant
1136 Zuid Benschopper Boezem (blok Hoonaard)              
8-jun-13 1-2 2 1 2 2 ca. 10 Aangrenzende graslanden eind mei gemaaid; onduidelijke situatie 
0086 Polder Ruigeweide (SBB)              
8-jun-13 8 5 2 5-6 3 40 Vrijwel alle grutto's in/rond oude boezemdeel
Totaal alle reservaatgebieden              
alarmtelling 7 t/m 9 juni 2013 85-96 46-50 30-31 70-81   ca. 513  

 

Uitstel maaidatum van 15 juni naar 1 juli binnen de reservaten in Reeuwijk

Alarmtellingen in de loop van het broedseizoen zijn een belangrijk instrument om te weten te komen hoe het er op een bepaald moment voorstaat met de aanwezigheid van jonge weidevogels. Vanwege het forse aantal alarmerende grutto- en tureluurparen rond 8 juni 2013 in de Reeuwijkse weidevogelreservaten is binnen Staatsbosbeheer het besluit genomen om de maaidatum uit te stellen van 15 juni naar 1 juli 2013. De pachters zijn daarvoor benaderd en in goed overleg is het besluit genomen om later te gaan maaien. En met goed resultaat want tijdens een paar controlebezoeken rond 21 juni werd geconstateerd dat er al flinke aantallen grutto's, tureluurs en andere weidevogelsoorten vliegvlug waren. Een maaidatum van 1 juli 2013 voor grasland is aan de late kant dat is duidelijk. Maar door het koude voorjaar zijn veel weidevogels ongeveer twee weken later gaan broeden dan normaal het geval is. En juist die twee weken waren nu extra nodig om de kuikens zonder problemen vliegvlug te laten worden. 


Een foto welke ik U niet wil onthouden.
Het is 1 juli 2013. Op de achtergrond het graslandreservaat van SBB in de polder Lang Roggebroek wat gemaaid wordt door pachters.
Op de foto tevens een leuk vogelkundig toetje. Een roze pelikaan zittend op een veenbonk in plas Nieuwenbroek. 
De vogel dook onverwachts op in het Reeuwijkse Plassengebied. Het gevolg; vogelaars op drift. Ze gingen massaal op zoek naar de vogel.
Ik kwam zo'n 30 vogelaars tegen die zich stonden te vergapen aan de roze pelikaan. Wat trouwens een escape bleek te zijn.
Ontsnapt bij Bleiswijk.

 

Overnachtende grutto's na het broedseizoen in polder Stein Noord

Grutto's begin juni 2013 al weer op de verzamelplaats Stein 
Wat opvalt in onderstaande tabel is dat grote aantallen grutto's (allemaal volwassen exemplaren) begin juni al weer kwamen slapen op de plasdras in de polder Stein. De groei van de aantallen in de loop van de 1e week van juni is daarbij opvallend. De toename van de aantallen lijken min of meer samen te gaan met de oppervlakte agrarisch grasland die in die periode werd gemaaid. Dat er helemaal geen vliegvlugge exemplaren onder de grutto's aanwezig waren is zorgelijk. Het ontbreken van vliegvlugge kuikens kon goed worden gecontroleerd via het observeren met de telescoop. 

Tijdens de 2e alarmronde tussen 7 en 9 juni 2013 in ca. 500 ha. reservaatgebieden in Reeuwijk heb ik nog veel betrekkelijk kleine gruttokuikens gezien van 1 tot 3 weken oud. In een reservaat zag ik twee vliegende gruttokuikens. Ze konden maar net vliegen en hadden nog korte snavels. Zulke kuikens blijven hoewel ze kunnen vliegen dan toch nog een of twee weken bij de ouders in het gebied waar ze zijn geboren is mijn ervaring.


De eerste grutto's al weer tegen de avond aanwezig op de verzamelplaats in polder Stein Noord. Foto: 9 juni 2013

Polder Stein Plas/dras Gruttoslaapplaats na broedseizoen
Datum tijdstip aantal grutto's waarnemer Bijzonderheden Adulten Juvenielen
25-mei-13 21.40 63 FM Plasdras 63 0
1-jun-13 14.00 36 FM Op pas gemaaid land de Goey 36 0
2-jun-13 22.15 168 FM Plasdras 168 0
3-jun-13 14.15 70 FM Op pas gemaaid land de Goey 70 0
3-jun-13 22.10 247 HB Plasdras 247 0
5-jun-13 22.15 582 FM Plasdras 582 0
7-jun-13 22.25 924 FM/HK Plasdras 924 0
9-jun-13 22.20 617 FM Plasdras 617 0
16-jun-13 22.30 577 HvG Plasdras 577 0
17-jun-13 15.10 17 FM Plasdras 10 7
17-jun-13 22.30 430 FM Plasdras 426 4
18-jun-13 22.30 356 HvG Plasdras 350 6
19-jun-13 13.40 23 FM Plasdras 10 13
20-jun-13 22.30 280 HvdK Plasdras ? ?
26-jun-13 14.15 33 FM Plasdras 14 19
29-jun-13 19.40 62 FM Plasdras 13 49
30-jun-13 22.50 155 FM Plasdras (geteld in schemering) ? ?
1-jul-13 16.50 7 FM Plasdras  1 6
2-jul-13 15.40 5 FM Plasdras (begint droog te vallen)
Ook 17 kemphanen en 36 tureluurs
0 5
5-jul-13 9.25 16 FM Plasdras (begint droog te vallen)
Ook 11 kemphanen en 23 tureluurs
4 12
12-jul-13 11.15 0 FM Plasdras (Is droog gevallen)
Geen vogels aanwezig
0 0
14-jul-13 22.15 0 FM Plasdras(Is volledig droog gevallen)
Wel op 13 juli 2013 om 12.15 uur
ca. 100 grutto's aanwezig op plasdras Doovegat-Hooge Boezem Haastrecht
 
0 0
           
        Geel = avondtelling    


Drie vliegvlugge gruttokuikens groot gebracht door een gruttopaar. Een prachtig resultaat want gruttoparen 
moeten om de populatie in stand te houden jaarlijks tenminste 0,7 jong groot brengen hebben wetenschappers berekend. 
Daar voldoet dit paar dus ruimschoots aan. De ouders alarmeerden nog steeds druk. Foto: 15 juni 2013. Reservaat 
Benschopper Boezem in de Lopikerwaard zuidelijk van Hekendorp. 

Belangrijke kenmerken van vliegvlugge kuikens zijn de 
geschubde vleugels, de roestbruine egale nek en de wat kortere iets bruin-lichtpaarsachtig aangelopen snavel.


Maaien agrarische graslanden bij Reeuwijk
Het is 8 juni 2013. Op de inmiddels grotendeels gemaaide agrarische graslanden van een aantal polders bij Reeuwijk is het angstvallig stil. Er zijn nog slechts hier en daar enkele alarmerend paartjes weidevogels (grutto, tureluur) te horen. Vrijwel steeds in of naast percelen die nog niet gemaaid zijn. Grote groepen grutto's (zonder juvenielen) lopen voedsel te zoeken op pas gemaaide graslanden. Geconcludeerd kan worden dat het in vergelijking met het voorjaar 2012 dit jaar een stuk stiller is met het alarmgedrag van grutto's en tureluurs. 

Maaidata van agrarische graslanden rond Reeuwijk in voorjaar 2013
Laatste week mei 2013 20-25% gemaaid
Eerste week juni 2013 60-70% gemaaid
Vanaf 8 juni 2013 Restant te maaien

Agrarisch natuurbeheer; kuikenland
Binnen de op 8 juni overgebleven ongemaaide agrarische graslanden zit naar ik aanneem ook nog een deel aan
percelen met uitgestelde maaidata (kuikenland). Gezien de grote oppervlakte die inmiddels is gemaaid  mag worden aangenomen  dat er ook al een deel van het geplande kuikenland in de eerste week van juni is gemaaid. Ik krijg sterk de indruk dat in diverse polders de beoogde 15% kuikenland die nodig is om kuikens een kans te geven niet of amper is gehaald. Wat me trouwens verder opviel: oeverstroken van 2 meter breed zijn amper ongemaaid gebleven en een een aantal oeverstroken die wel zijn blijven staan haalden de 2 meter breedte niet. Dit lijkt in tegenspraak met de afspraken die worden gemaakt tussen de weidevogel-coördinator en boeren. Wat ik me trouwens afvraag is of de twee meterstroken wel meegerekend moeten worden als kuikenland (en bloemrijk grasland). De enige soorten die profijt hebben van zo'n betrekkelijk smal strookje zijn (best wel opmerkelijk) tureluurs met kuikens en een broedende eendsoort als kuifeend. Maar het maakt wel uit welke drooglegging een polder heeft. Is dat 40 cm of 60 cm onder maaiveld? Grutto's met kuikens hebben pas profijt van ongemaaide stroken als ze tenminste 3 á 4 meter breed zijn is mijn ervaring.

De krachten nog meer bundelen. Als we de bestaande weidevogelstand willen behouden en verbeteren dan zullen boeren, vrijwilligers, wildbeheerders, natuurorganisaties en gemeenten hun krachten nog meer moeten gaan bundelen in gebiedscollectieven binnen het nieuwe Gemeenschappelijke Landbouw Beleid (GLB). Door meer samen te werken kan het weidevogelbeheer effectiever geïmplementeerd en geëvalueerd worden hetgeen ten goede zal komen aan de weidevogelstand. Daarbij is het wel van belang dat afspraken die gemaakt worden ook daadwerkelijk worden nageleefd. Daarnaast zal toch nog eens kritisch gekeken moeten worden hoe het huidige agrarisch natuurbeheer kan worden verbeterd. Nestbescherming en betaling verminderen/afbouwen en daarvoor in de plaats meer inzetten om een grotere oppervlakte geschikt kuikenland te realiseren want onderzoek toont duidelijk aan dat dit veel meer oplevert aan vliegvlugge weidevogels.

Meer lezen over de weidevogelontwikkelingen rond Reeuwijk in voorgaande jaren klik hier

Kaartje met de Reeuwijkse onderzoeksgebieden.

Legenda bij de kaart

In geel met blokjes
betreffen weidevogelreservaten van Staatsbosbeheer waar twee alarmtellingen zijn uitgevoerd.

0074 Polder Stein (153 ha)
0007 Polder Lang Roggebroek (70 ha)
0055 Polder Oukoop (ca. 125 ha)
0054 Polder Oukoop Noord (ca. 35 ha)
0050 Polder Sluipwijk (ca. 70 ha)
0086 Polder Ruigeweide (deel SBB) ca. 40 ha
1136 Benschopper Boezem noord (ca. 10 ha)
1136 Benschopper Boezem zuid (ca. 10 ha)

 

Roze ingekleurd zijn een aantal  agrarische gebieden die tussen 27 mei en 8 juni 2012 grotendeels gemaaid zijn en waar na het maaien nog nauwelijks alarmerende grutto's en tureluurs werden gehoord. Met een uitzondering voor de polder Reeuwijk (0009) zuidelijk van de A-12 waar een paar percelen kuikenland, en percelen hooiland eigendom van de Groenservice Zuid-Holland nog niet waren gemaaid.

 

17 juni 2013. Foto-impressie van een gruttofamilie met vliegvlug kuiken in de polder Stein.

  
Foto links: gruttoman op de plasdras in Stein wakend over zijn jong. Rechts: een vliegvlug kuiken was overgebleven 
van de vier eieren die waren uitgebroed. Foto's: 17 juni 2013.

Vliegvlugge grutto's blijven ook nadat ze vliegvlug zijn nog een tijdje bij de ouders. Ze vertrekken dus s'-avonds nog niet met hun ouders naar verzamelplaatsen maar blijven nog steeds in het gebied waar ze zijn geboren. Net vliegvlugge grutto's vliegen nog een beetje onzeker en waggelen als het ware in de lucht. Ze hebben nog een kortere snavel dan de ouders en de bovenkant van de vleugels zit vol met schubjes. Ik laat deze foto's zien omdat nogal wat natuurliefhebbers moeite hebben met het herkennen van het verschil tussen volwassen grutto's en vliegvlugge gruttokuikens. 


  
Foto links: vrouwtje grutto en tureluur voedselzoekend op de plasdras polder Stein. Rechts een vliegvlug gruttokuiken. 
Let op de korte snavel en vergelijk die met de snavel van het vrouwtje op de foto links.


Alarmerend gruttovrouwtje. De snavel is een stuk langer dan die van het pas vliegvlug gruttokuiken.

 

Over terreincondities voor weidevogels.


Een belangrijk broedperceel voor weidevogels in de polder Oukoop. Foto's: 9 juni 2013.

Waarom broeden weidevogels zo graag in het (SBB) perceel van bovenstaand foto? Allereerst: Het perceel is vochtig en heeft de afgelopen winter ten dele plasdras gestaan. Het heeft een pollerige vegetatiestructuur. Een groot deel van de vegetatie is vrij laag, wel afwisselend van hoogte. Soorten als geknikte vossenstaart, waterpeper en lokaal hoog opgaand rietgras domineren. Een ander deel van het perceel behoort weer tot het grote vossenstaart-veldzuringtype. Juist deze variaties zijn niet alleen geschikt als broedplaats maar ook als kuikenland. In dit perceel broedden in het voorjaar van 2013 minimaal 6 grutto's, 6 á 7 kieviten, 2 tureluurs en 1 á 2 slobeenden.
Veel agrarische graslanden hebben een vegetatiestructuur die vooral bestaat uit turbo-grassoorten. Het gras staat als haren op een hond,
zodat de kuikens nauwelijks vooruit kunnen komen, en is eigenlijk ongeschikt als kuikenland. Terwijl dit soort percelen soms toch worden aangewezen om als kuikenland te dienen.



De aanwezigheid van veel geknikte vossenstaart duidt op vochtige omstandigheden.


Geplagde oevers in de polder Oukoop. Deels zijn de vochtige oevers ingezaaid met zaden van plantensoorten die
hier thuishoren. Op de foto zijn o.a. te zien echte koekoeksbloemen en grote ratelaar. Weidevogels die in de omgeving 
broeden bezoeken de vochtige oevers met hun kuikens regelmatig.



Alarmerende tureluur op hek in de polder Oukoop.  De kuikens verblijven in de vochtige geplagde oevers. Twee koeien kijken 
verbaasd toe. Niet vanwege het alarmeren van de tureluur maar door de aanwezigheid van de fotograaf. 
Foto: 2 juni 2013.

 

Alarmerende weidevogels in Reeuwijkse reservaten

Alarmerende gruttoman op hekpaal in de polder Stein nabij de plasdras. Foto: 25 mei 2013.


Wakende gruttoman op hekpaal in de polder Stein. Foto: 25 mei 2013.



Alarmerende bergeend vrouw ( zonder knobbel aan snavel) in de polder Stein. Foto: 28 mei 2013.


Alarmerende bergeend man (knobbel aan snavel) in de polder Stein. Foto: 28 mei 2013.



Kievit man (langs kuif) met een van de twee kuikens van ongeveer een week oud in de polder Oukoop. Foto: 28 mei 2013.



Alarmerende grutto vlak langs de druk bereden verbindingsweg (Bilwijkerweg) tussen Haastrecht - Stolwijk. 
In een reservaat van de Stichting Het Zuid-Hollands Landschap. Foto: 28 mei 2013.

 
Deze wakende grutto had twee kuikens van ongeveer twee weken oud. Polder Stein. Foto: 31 mei 2013.

homepage

nieuwste vertellingen fotoboek landschappen zoeken foto's zoeken op trefwoorden auteur
natuur & landschap Reeuwijkse Plassen weidevogels cultuurhistorie jeugdverhalen