18 maart 2012            Voorjaar 2012.          Grutto's keren weer terug in de broedgebieden van het Groene Hart.

23 februari 2012. Eerste grutto's weer terug op het Weegje.

Het is 23 februari 2012. Om 13.15 uur het Weegje bezocht in de hoop de eerste grutto's te zien. En inderdaad, een groep van zo'n 65 stuks grutto's is aanwezig. Zo'n beetje allemaal met de kop tussen de veren, slapend. Uitrustend van de lange terugreis vanuit het verre zuiden. Op dezelfde dag ook de plasdras in de polder Stein bezocht maar daar lieten zich nog geen grutto's zien. Wel een dag later op 24 februari 2012. Toen liepen er 19 grutto's voedsel te zoeken op een perceel grasland aangrenzend aan de plasdras in Stein. Inmiddels zijn we al weer een week later. Steeds meer grutto's keren terug in Nederland. In het Weegje en de Voorofsche polder bij Waddinxveen zijn alweer groepen van 200 tot 500 stuks waargenomen.


De aanwezige grutto's op het Weegje nog wat verder uitvergroot.

 


Wat kan een mens gelukkig zijn:
Na lang zoeken eindelijk een grutto op 
een 17e eeuwse tegel

Mijn interesse voor antieke tegels loopt inmiddels al ruim 40 jaar. In al die jaren ben ik nog nooit een vroeg 17e eeuwse tegel tegen gekomen met de voorstelling van een vogel die serieus lijkt op een grutto. Ik was dus blij verrast toen ik de hier naast getoonde tegel tegen kwam.
Over het voorkomen van grutto's in de 17e eeuw is in de literatuur weinig te vinden en zeker niet als het gaat om aantallen. Wel weten we dat de aantallen die rond 1950 in Nederland broedden veel hoger lager dan in de 17e eeuw. De toename van de grutto in het midden van de 20e eeuw werd veroorzaakt door een wat meer intensievere landbouw (kunstmest). Toen had die intensivering nog een positief effect maar dat is inmiddels omgeslagen naar een negatieve trend.

Het kan niet anders dat grutto's als broedvogel in de 17e eeuw in het toen nog enorme areaal aan (natte) schraal- en moerasgrasland in Nederland voorkwamen. Mooi is het dat dit nu kan worden bewezen door de getoonde afbeelding op de tegel.

Mocht er iemand zijn die mij vanuit bekende literatuur meer informatie kan leveren over het voorkomen van grutto's in de 17e eeuw dan hou ik mij aanbevolen. Dit kunt U doen door mij een mailtje te sturen en te klikken op onderstaand icoontje.



Tegel met de voorstelling van een grutto.
Datering: omstreeks 1650.

 

18 maart 2012.      Grutto's onregelmatig aanwezig op de plasdras in de polder Stein.

Grutto's op 6 maart 2012 omstreeks 13.30 uur op de plasdras in de polder Stein.

Ze lieten het dit voorjaar lang afweten, grutto's op de plasdras in de polder Stein. Het is nu 9 maart 2012. Tot op heden kwamen er geen groepen grutto's overnachten op de plasdras en ook overdag was er tijdens een 7-tal bezoeksdata geen grutto te zien op de plasdras. Wel lieten kleine groepjes grutto's zich zo af en toe overdag voedselzoekend zien in graslanden in de omgeving van de plasdras. Uiteindelijk toch een waarneming op 6 maart 2012 van een groep grutto's bestaande uit ca. 310 vogels die rond 13.30 uur op de meest oostelijke plasdras zaten. Maar slapen doen ze (tot op heden) ergens anders. Dat kan zijn op het Weegje dan wel de Voorofsche polder(Waddinxveen), De Hooge Boezem en/of de polder Laag Bilwijk (Haastrecht), De Benschopper Boezem (oostelijk van Haastrecht), Hitland Buitendijks (Nieuwerkerk a/d IJssel), het natuurontwikkelingsgebied Willescop zuidelijk van Montfoort, De Groene Jonker nabij Zevenhoven, Waverveen en polder Demmerik (de Ronde Venen Prov. Utrecht), de Starrevaart (Leidschendam) of wellicht het Zaans Rietveld (Alphen a/d Rijn). Wel verschijnen overdag zo af en toe groepen grutto's op de plasdras in de polder Stein zoals o.a. op 12 maart 2012 toen om 12.15 uur ca. 35 grutto's aanwezig waren. Op 13 maart 2012 waren dat 28 grutto's om 15.30 uur. Maar op die datum ontbraken er nog steeds overnachtende grutto's. Tot 18 maart 2012 kwamen overdag wel kleine groepjes op de plasdras maar er werd niet geslapen. Maar op 18 maart 2012 telde ik om 17.45 uur (het was zwaar bewolkt) wel een groep van ca. 60 grutto's op de plasdras Stein. Misschien een voorbode om hier toch weer te gaan overnachten. Dat bleek 22 maart 2012 inderdaad het geval te gaan zijn. Om 19.25 uur telde ik 110 grutto's, 60 wulpen en 12 kemphanen op de plasdras.


De aanwezige grutto's op de plasdras in de polder Stein met op de achtergrond een fietser langs de Twaalfmorgen.


Een deel van de ca. 310 grutto's op de plasdras in polder Stein.

 

18 maart 2012      Grutto's in de polder Hoonaard op een nieuw gegraven plasdras.

160 grutto's op 18 maart 2012 omstreeks 14.50 uur op een nieuwe plasdras in de polder Hoonaard,
reservaat van Staatsbosbeheer

Wat ik hierboven al beschreef. Er worden de laatste jaren in het Groene Hart steeds meer geschikte plasdras plekken aangelegd die grutto's gebruiken als verzamel- en slaapplaats. Vorig jaar zijn in het poldertje Hoonaard, oostelijk van Haastrecht in de polder Keulevaart, een paar plasdras plekken aangelegd door Staatsbosbeheer. Aantrekkelijk voor grutto's want ik heb er in maart van dit jaar al een paar keer overdag groepen aangetroffen. Eerder zijn zo'n 10 jaar geleden in de directe omgeving (Benschopper Boezem ) ook plasdrasplekken gemaakt waar de eerste jaren na aanleg grote aantallen grutto's kwamen overnachten. Zowel in het voorjaar als na de broedtijd. Ooit zijn er toen bij een avondtelling door Mayenburg-Van Straaten ruim 5000 grutto's geteld die na de broedtijd kwamen overnachten. Maar dit gebied is inmiddels op de plasdras plekken volledig begroeid met pitrus en de grutto's laten het gebied nu links liggen.


Benschopper Boezem.  Oktober 2007. Vijf jaar na het plaggen en vernatten. Pitrus massaal aanwezig. Links ligt nog steeds een stuk 
bestaande uit open ondiep water geschikt voor grutto's als verzamel- en overnachtingplaats.


Dezelfde plaats maar foto is nu gemaakt op 1 november 2011. Ook het stuk wat in oktober 2007 nog open ondiep water was is nu 
volledig begroeid met pitrus. Grutto's kunnen hier dan ook niet meer slapen.

 

21 maart 2012      Grutto's in de Voorofsche polder bij Waddinxveen op de plasdras.

Een groep van ongeveer 150 grutto's (op de achtergrond) op 20 maart 2012 omstreeks 11.30 uur op de nieuwe plasdras 
in de Voorofsche polder noordelijk van Waddinxveen, reservaat van de Stichting Het Zuid-Hollands Landschap.

Al een 5-tal jaren ligt er in de Voorofsche polder een plasdras waar in het voorjaar groepen grutto's aanwezig zijn. Dit voorjaar zijn er momenten geweest dat er 500 grutto's overdag aanwezig waren. Of ze er ook overnachten is niet bekend. Dat heb ik uit de ingevoerde telgegevens op www.waarneming.nl niet kunnen opmaken.

Wilt U meer lezen over de gruttoverzamelplaats in de Voorofsche polder klik hier


Een groep bestaande uit ongeveer 150 grutto's om 11.30 uur op de plas in de Voorofsche polder.

Alle grutto's vlogen op een bepaald zonder zichtbare oorzaak op en vlogen een paar rondjes over de plas om vervolgens 
weer neer te strijken.

homepage

nieuwste vertellingen fotoboek landschappen zoeken foto's zoeken op trefwoorden auteur
natuur & landschap Reeuwijkse Plassen weidevogels cultuurhistorie jeugdverhalen