homepage
27 Februari 2014            Fotonieuws uit het Groene Hart rond Reeuwijk (30)

Buizerd voor de lens.

Een vrij tamme buizerd in de polder Lang Roggebroek in Reeuwijk spiedend op een paaltje naar een eventuele prooi

   
Dezelfde buizerd maar nu vliegend. De staartveren zien er nogal rommelig uit. Dat komt door het een tijdje rondhuppelen in nat gras.



Buizerd landend op een paaltje in de polder Lang Roggebroek in Reeuwijk. Op de achtergrond mogelijke prooien
in dit geval een groep kolganzen. Een levende kolgans pakt een buizerd niet maar er gaan wel exemplaren dood van
ouderdom of andere redenen. Dus de zaak goed in de gaten houden.

 

Tamme, of zou het toch om wilde dan wel om verwilderde witoogeenden gaan? 
Nee, een kruisingsvorm: krooneend x tafeleend.
   
  
Geen witoogeenden. Het gaat om de kruisingsvorm krooneend x tafeleend close up op de Vinkeveense Plassen.

Eerder heb ik een verhaal geschreven over krooneenden op de Vinkeveense Plassen en hun onduidelijke status van echt wild zijn of niet. Tussen de vele tientallen krooneenden in Vinkeveen zwemmen momenteel ook een paar witoogeenden. Het gaat niet om echte witoogeenden maar om een kruisingsvorm. Van Sjoerd Dirksen, (onderzoekt al jaren de krooneendenpopulatie op Vinkeveen) kreeg ik een mail dat het w.s. om kruisingen gaat tussen krooneend x tafeleend. 

Bij het waarnemen van zeldzame eendachtigen is het oppassen of het om echte wilde exemplaren gaat, om ontsnapte vogels dan wel om kruisingsvormen. Soorten als o.a. Amerikaanse smient, bronskoptaling, Amerikaanse wintertaling, kokardezaagbek, carolina-eend, mandarijneend, marmereend, blauwvleugeltaling, ringsnaveleend, Amerikaanse tafeleend en buffelkopeend worden zo af en toe gezien waarbij het moeilijk is precies te bepalen of het om echte wilde vogels gaat dan wel ontsnapt uit waterwildcollecties. 

 

Nijlganzen hebben het voorjaar flink in de kop.
   

Een groepje nijlganzen in de Kattendijkpolder nabij Gouderak op 3 februari 2014.

Nijlganzen zijn er al vroeg bij in het voorjaar. Een paar weken geleden werd zelfs gemeld dat er in Den Haag (Haagse Bos) al een paartje nijlganzen rondliep met pas uitgekomen kuikens. Zover is het nog niet in het Groene Hart maar er wordt al volop gebaltst zoals op bovenstaande foto is te zien.

Wat overigens opvalt in het Groene Hart rond Gouda-Reeuwijk is dat er in de wintermaanden minder nijlganzen aanwezig zijn dan een paar jaar geleden. Nog niet zo lang geleden telde ik soms aantallen in groepsverband van max. 200 exemplaren, maar w.s. als gevolg van jacht is het aantal nijlganzen flink gereduceerd. Deze groep bestaande uit 31 nijlganzen (niet alle exemplaren konden op de foto) was het grootste aantal wat ik deze winter als groep heb gezien. Rond de Reeuwijkse Plassen heb ik zelfs helemaal geen groepen nijlganzen waargenomen of hooguit 5-10 exemplaren. 

 

Knobbelzwanen in de moerassige Benschopper Boezem.
   
Het reservaat Benschopper Boezem met een groepje knobbelzwanen. Op de achtergrond de kerktoren van de
R.K. kloosterkerk bij Hekendorp.
 

Knobbelzwanen op een pas gegraven plasdras in de polder Hoonaard. Dit poldertje is onderdeel van de 
polder Boven Haastrecht.


Een straffe wind blies over een nog niet zo lang geleden gegraven veenput op de Benschopper Boezem. 
Twee adulte knobbelzwanen en twee 1e jaars exemplaren liggen "op de wind".


Het zuidelijk deel van de Benschopper Boezem bestaat uit moeras met open (plasdras)waterpartijen.

Het zuidelijke deel van de  Benschopper Boezem ligt er momenteel prachtig bij. De waterstand is t.o.v. de omringende agrarische graslandpolders een stuk hoger en vogels maken volop gebruik van de natte delen w.o. krakeenden, smienten en een grote groep knobbelzwanen. Zelfs grutto's doen dit deel van de Benschopper Boezem (weer) aan. Er zijn al verschillende groepjes waargenomen. Nog maar zo'n 10 jaar geleden was dit deel van de Benschopper Boezem een uiterst belangrijke gruttoverzamelplaats in het Groene Hart. Er werden na de broedtijd aantallen geteld van maximaal rond de 4000 stuks die kwamen overnachten. Helaas maakte de vermoerassing met pitrus van grote delen van dit reservaatdeel het gebied minder aantrekkelijk als gruttoverzamelplaats. De afname ging ook samen met de geleidelijke achteruitgang van de Nederlandse gruttobroedpopulatie.

 

Een paar landschapsfoto's uit het Groene Hart.
   
Foto uit de Krimpenerwaard. Polder Kattendijk nabij Gouderak. Een mooi beeld van het waterrijke gebied met
zijn vele brede sloten.



Veel agrarische sloten in het Groene Hart zijn de laatste 30 jaar erg ondiep geworden doordat er niet of nauwelijks is gebaggerd.
Het regelmatig op diepte brengen van sloten komt ook de waterkwaliteit ten goede  mits er niet teveel rivierwater wordt ingelaten 
in droge perioden. Hier een voorbeeld van hoe het wel kan in de polder Stein Zuid. Ook de sportvisserij zal hier blij mee zijn.



Dit is het deel Benschopper Boezem (reservaat SBB) tussen de Tiendweg en de Hollandse Yssel in de polder Keulevaart.
Het ligt er momenteel mooi (vochtig) bij en naar ik hoop zullen er ook dit jaar
flinke aantallen weidevogels gaan broeden.

 

De eerste lentebode: sneeuwklokjes.

Sneeuwklokjes zijn in het voorjaar de vroegste bloeiers. Ook als het nog volop wintert (deze winter dus niet) kunnen we zo maar plotsklaps tegen bloeiende sneeuwklokjes aanlopen. De oorsprong van sneeuwklokjes ligt niet in Nederland.  Hun natuurlijke groeiplaats is Zuid-Oost Europa in de omgeving van Turkije. Maar sneeuwklokjes zijn al ongeveer vanaf de Middeleeuwen in cultuur in Nederland. Ze zijn meegebracht door rondreizende monniken. Vrijwel iedere Nederlander is wel vertrouwd met sneeuwklokjes. Sneeuwklokjes zijn het symbool van de beginnende lente. De uit het Grieks afgeleide naam Galanthus betekent melkwitte bloem. Ze zijn veel aangeplant als tuinplant. Maar minder bekend is dat er een speciale sneeuwklokjescultuur bestaat waarbij men sneeuwklokjes teelde speciaal gericht op het vermeerderen van de bolletjes. 

De teelt van sneeuwklokjes heb ik persoonlijk nog meegemaakt. Ik herinner mij nog als de dag van vandaag dat er in een essenbos bij Leimuiden (Z-H) (nu eigendom van Staatsbosbeheer) sneeuwklokjes werden geteeld als bijproduct van de houtteelt. Voordat het essenbos (groot 12 hektare) zo omstreeks 1965 aangekocht was door Staatsbosbeheer werd het jarenlang (eerder eeuwenlang gezien het formaat van de essenstobben)  verpacht aan omwonenden.  Het essenhout uit het bos werd gebruikt  voor de teelt van bonenstaken, hek-  en brandhout. Daarvoor hanteerde men een 2-jarige en 4/5-jarige hakcyclus. Met name van de 2-jarige hakcyclus profiteerden de sneeuwklokjes. Dit in combinatie met het jaarlijks rooien van een deel van de bolletjes en het splitsen ervan. Na aankoop door Staatsbosbeheer is men overgestapt naar een hakcyclus van 6-8 jaar en weer een paar jaar later liet men grote delen van het bos doorschieten als opgaand bos. Ook werd gestopt met het rooien en splitsen van sneeuwklokjesbolletjes. Daarna verdwenen de sneeuwklokjes als sneeuw voor de zon en daarmee ook een belangrijk stukje cultuurhistorie.


Links op de achtergrond een gedeelte van het complex essenhakhoutbos in de Geerpolder nabij Leimuiden/Bilderdam.

             
Verwilderde groeiplaatsen van sneeuwklokjes langs de Provinciale Weg West bij Haastrecht. Sneeuwklokjes verwilderen heel gemakkelijk. 
Dat kan al door het weggooien van tuinafval waar toevallig nog wat bolletjes inzitten.

            
Sneeuwklokjes in een stinzenmilieu. In dit geval het Bisdom van Vliet park in Haastrecht waar de soort tezamen groeit met andere 
stinzenplanten als gulden boterbloem, voorjaarshelmkruid en daslook.

             
Close up van een groeiplaats van sneeuwklokjes in het Bisdom van Vlietpark bij Haastrecht.


Een pol sneeuwklokjes groeiend in de oever langs de Plas Broekvelden in Reeuwijk. Men heeft w.s. tuinafval neergegooid 
waar bolletjes van sneeuwklokjes tussen zaten. Ik kom de laatste tijd steeds meer plaatsen tegen waar sneeuwklokjes groeien 
die verwilderd zijn. Niet erg want het landschap wordt er alleen maar mooier van in het vroege voorjaar.

   
Sneeuwklokjes massaal bloeiend bij een boerderij in de Krimpenerwaard (Beyersche). Foto: 23 februari 2014.


Sneeuwklokjes massaal bloeiend in een grasveldje bij een huis in de Krimpenerwaard (Berkenwoude). Foto: 23 februari 2014.

homepage

nieuwste vertellingen fotoboek landschappen zoeken foto's zoeken op trefwoorden auteur
natuur & landschap Reeuwijkse Plassen weidevogels cultuurhistorie jeugdverhalen