homepage
1 Juli
2015            Fotonieuws uit het Groene Hart rond Reeuwijk (43)

Menu van de blauwe reiger is heel divers.

Dat blauwe reigers kikkers, muizen en vis eten is bij iedereen bekend. Maar ze eten veel meer en zijn niet al te kritisch. In Amsterdam staan ze zelfs bij viskramen in de hoop dat er een visje wordt toegeworpen. Ook sportvissers worden regelmatig bezocht door blauwe reigers en profiteren soms mee indien de visser een vis vangt. Het zijn slimme rakkers die blauwe reigers die zich volledig hebben aangepast aan stad en mens. Maar hun maaltijd gaat veel verder dan hetgeen wat tot nu toe is genoemd. Ook vogels die ze te pakken kunnen krijgen versmaden ze niet. Jonge vogels zoals kuikens van eenden, meerkoeten en waterhoentjes gaan zonder probleem naar binnen maar ook jonge weidevogels behoren tot het menu in het voorjaar. Ik heb zelfs een keer een blauwe reiger (met veel moeite) een volwassen dode waterhoen naar binnen zien werken hoewel dat tot de uitzonderingen behoort naar ik mag hopen. 

           
Deze blauwe reiger ziet een eendenkuiken wel als iets lekkers en hapt snel toe.


Het eendenkuikentje verdween levend en wel naar binnen constateerde ik.


Close up van de eendenkuiken tussen de snavel van de blauwe reiger.

Meer lezen over blauwe reigers en hun voedselkeuze klik hier

 

Moerasandijvie (Tephroseris palustris).


Moerasandijvie in bloei. Foto: 16 juni 2015.


Close up van de bloemen van moerasandijvie. Foto: 16 juni 2015.

Een eenzame maar prachtige grote pol moerasandijvie staat te bloeien op de weg tussen de plassen Groot- en Klein Vogelenzang in Reeuwijk. Op een dikke veenlaag van de veenbonken die zijn weggebaggerd uit de plas Klein Vogelenzang. Het veen is langs de weg gestort. Moerasandijvie komt maar sporadisch voor in het Reeuwijkse Plassengebied. Toch is deze moerasplant niet echt zeldzaam in Nederland maar voor Reeuwijk is en blijft het een bijzondere verschijning. Moerasandijvie is een pioniersoort die vooral verschijnt in pas aangelegde natte natuurterreinen en al weer na een paar jaar verdwijnt. Toen de polder Broekvelden-Vettebroek in 1970 onder water werd gezet verscheen moerasandijvie massaal op de net ondergelopen graslanden. Ook dat was maar tijdelijk.

 

Tafeleend met kuikens.
   
Vrouwtje tafeleend met kuikens. Foto: 16 juni 2015.

Dat tafeleenden zich soms gedragen als koloniebroeders bleek in het voorjaar van 2013 op plas Ravensberg in Reeuwijk. Dit gedrag heb ik daarna niet meer waargenomen. Inmiddels heb ik al diverse vrouwtjes tafeleend gezien met kuikens. Daarbij valt me op dat de koppeltjes die ik zag steeds aan de kleine kant zijn. Blijkbaar verliezen tafeleenden nogal gemakkelijk hun kuikens zo lijkt het. Misschien wel aan snoekbaars en snoek want de kuikens zoeken hun voedsel al duikend op. 

 

Afwijkende bloemen van de  Echte koekoeksbloem (Lychnis flos-cuculi).

   
Foto links: zo horen de bloemen van de echte koekoeksbloem er uit te zien.
Foto rechts: niet eerder heb ik zoiets gezien bij deze plantensoort.

De echte koekoeksbloem bloeit vanaf mei tot eind juni met helder roze (soms witte) bloemen. De normale bloeiwijze van echte koekoeksbloem is vijf kroonbladen die verdeeld zijn in vier onregelmatige slippen met twee gevorkte witte schubben aan de basis. Door de verdeling in slippen hebben de bloemen een teer uiterlijk. De vergroeide bloemen welke ik fotografeerde zijn vervormd in een dik scherm van kroonbladen aan de top van de stengels.
Ik heb het niet eerder geconstateerd en kon er in de boeken en op Internet ook niets van vinden.

 

Zwanebloemen in bloei (Butomus umbellatus)

Zwanebloemen staan momenteel massaal te bloeien. 


De zwanebloem profiteert van het gebruik van de maaibalk. De planten worden afgemaaid maar het 
wortelgestel blijft gespaard.

  
Close up van de zwanebloem, in de volksmond ook wel koffiebloem genoemd.

De zwanebloem behoort tot een van fraaiste waterplanten die het Groene Hart siert. De plant is in Nederland wettelijk beschermd. Slecht vergaat het de zwanebloem niet in de sloten van het Groene Hart in tegenstelling tot veel andere waterplantsoorten. Zwanebloem heeft eigenlijk geprofiteerd van het massaal binnenlaten in polders van voedselrijk rivierwater. Ook de jarenlange rigoureuze bestrijding heeft de soort niet veel kwaad gedaan. Hier en daar komen soms massale groeiplaatsen voor, de laatste jaren profiteert de zwanebloem ook van het maaikorfbeheer waarbij de vegetatie in het najaar wordt afgemaaid en de wortels gespaard blijven.

 

Gele maskerbloem (Mimulus guttatus) en slangewortel (calla palustris) 
      
Close up van gele maskerbloem.

De gele maskerbloem (helmkruidfamilie) behoort niet tot de Nederlandse flora. De plant komt van oorsprong uit de Rocky Mountains in Amerika. Aan het begin van de 19e eeuw werd de soort ge´ntroduceerd in Schotland als sierplant. De eerste gele maskerbloem werd al in 1836 in Nederland waargenomen. Aanvankelijk werd de soort vooral aangetroffen langs de grote rivieren en binnen verstedelijkte gebieden, maar inmiddels komt de gele maskerbloem verspreid over het hele land voor. De plantensoort lijkt zich te verspreiden door middel van zaden en wortelstokdelen, die drijvend op het water verspreid worden. De kans bestaat dat de gele maskerbloem in staat is om inheemse soorten te verdringen.

In en rond het Reeuwijkse Plassengebied is deze soort de laatste jaren aangeplant in oevers. Ook in recent nieuw aangelegde natuurvriendelijke oevers in het Reeuwijkse Plassengebied heb ik al op verschillende plekken deze exoot zien bloeien. De water/oeverplant wordt ook gekweekt en verkocht in tuincentra. Heb de soort al bij verschillende tuincentra aangetroffen.


De gele maskerbloem is een vochtminnende plantensoort die het goed doet langs slootkanten.
Deze groeiplaats in het Reeuwijkse Plassengebied  is echter niet spontaan, maar ontstaan door de
aanplant van gekweekte exemplaren.


Slangewortel (calla palustris). Deze waterplant tref je steeds meer aan in sloten en langs oevers in
en rond het Reeuwijkse Plassengebied. Het is een inheemse plant, die ook steeds meer wordt aangeboden in
tuincentra. Ook de Reeuwijkse groeiplaatsen betreffen gekweekte exemplaren. Ik heb de soort in 
mijn 50 jaar rondzwerven op en rond het plassengebied nooit in het wild aangetroffen.

 

Hooiruiters.      

Ouderwetse manier van hooiwinning. Met gebruikmaking van hooiruiters. Foto: 7 juni 2015.

Het zou een foto uit het openluchtmuseum kunnen zijn. Een aantal hooihopen waaronder hooiruiters staan. Forse houten driepoten waar het hooi op wordt gebracht zodat door de warmte van de zon en de wind het gewas goed kunnen drogen. Na een aantal dagen drogen werd het hooi met paard en wagen naar de boerderij gereden en ging het de hooiberg in. Het hooi moest goed droog zijn om hooibroei te voorkomen. Een normale manier van hooien zoals het er vroeger aan toeging. Het was wel veel (hand)werk. Graslanden brachten toen nog veel minder gewas op dan nu het geval is, men had veel minder vee en de meeste boeren hadden boerenknechts en/of daggelders in dienst.

homepage

nieuwste vertellingen fotoboek landschappen zoeken foto's zoeken op trefwoorden auteur
natuur & landschap Reeuwijkse Plassen weidevogels cultuurhistorie jeugdverhalen