homepagina
13 Mei 2014            Fotonieuws uit het Groene Hart rond Reeuwijk (34)

De zeldzame slangewortel (calla palustris) inheems in Reeuwijk?

Close up van bloem van de slangewortel. Slangewortel bloeit in mei en juni, soms weer in augustus-september. 
De bloem lijkt op die van aronskelken maar is kleiner en eerder vlak te noemen.

Slangewortel (calla palustris) behoort tot de aronskelkfamilie. De wilde soort kwam een flink aantal jaren geleden nog uiterst zeldzaam voor in een paar verlandingszone's grenzend aan de oevers van eilandjes op plas Kalverbroek in het Reeuwijkse Plassengebied. Slangenwortel is zolang ik interesse heb voor planten en naar ik weet altijd al uiterst zeldzaam geweest als echte wilde plant in Reeuwijk. 
Opmerkelijk dus dat ik deze waterplant de laatste jaren op steeds meer plaatsen tegen kom. De getoonde foto's zijn gemaakt op een plek waar tot voor kort vele honderden planten in bloei stonden. in de buurt van een woning langs de Oukoopse Dijk. Het gaat om gecultiveerde exemplaren die zijn uitgezet. Ook de meeste huidige andere groeiplaatsen in het Reeuwijkse betreffen planten die in het water langs oevers bij tuinen zijn aangeplant en vervolgens ontsnapt en verwilderd.


Slangewortel is inheems in Europa, Noord-Amerika en AziŽ. Moerassen, natte weiden, natte bosgronden en waterkanten zijn 
de natuurlijke groeiplaats van deze bedreigde plant. Slangewortel is in ons land beschermd maar is ook 
verkrijgbaar in de vijverhandel.


 

Waterdrieblad (Menyanthes trifoliata) in-rond de Reeuwijkse Plassen
Een andere moerasplant, het waterdrieblad uit de watergentiaanfamilie kwam vroeger in en rond het Reeuwijkse Plassengebied op diverse plekjes voor. Op de Reeuwijkse Plassen met name tussen drijvende (trilveenachtige) vegetaties langs de natuurlijke oevers van eilandjes. De meeste groeiplaatsen van die toen nog echte wilde soort zijn inmiddels verdwenen. Daarvoor in de plaats is nu op diverse plekken de kweekvorm van  waterdrieblad uitgezet langs natuurvriendelijk aangelegde oevers van particuliere tuinen. Waterdrieblad groeit met lange uitlopers en verwildert vrij gemakkelijk. Ik ben al verschillende plekken tegengekomen waar de soort nu groeit terwijl het vrijwel zeker om de kweekvorm gaat en niet om een natuurlijke groeiplaats van de wilde soort.



Waterdrieblad heeft prachtige bloemen. 

 

Kraanvogel (Grus grus) al een week aanwezig in een Groene Hart polder.

Al een paar dagen verblijft er een kraanvogel in de polder Keulevaart oostelijk van Haastrecht. Kraanvogels zie je maar weinig in het Groene Hart van West-Nederland en zeker niet op/aan de grond. De voor- en najaarstrek van kraanvogels loopt meestal via Oost-Nederland maar soms wijken groepjes af en zijn ook overvliegend te zien in het westen van het land. Zo af en toe zie ik op de trek ook groepjes overvliegen maar toch, het blijft een bijzonderheid.

De eerste waarneming van de kraanvogel in de polder werd gedaan op 5 mei 2014. De vogel verblijft inmiddels al een week in en rond de polder Keulevaart en lijkt het naar zijn (of haar) zin te hebben. Er wordt druk gefoerageerd en bij tijd en wijle gaat de vogel op de vleugels en verplaatst zich naar een ander deel van de polder. 


Kraanvogel druk voedselzoekend in pas gemaaid grasland in de polder Keulevaart. 
Ik heb de foto wat ingekaderd om naast de kraanvogel ook het houten hekwerk, kenmerkend 
voor het polderlandschap in het Groene Hart in beeld te brengen. Foto: 12 mei 2014.


Kraanvogel in pas gemaaid grasland in de polder Keulevaart. Foto: 12 mei 2014.


Kraanvogel vliegt naar een ander deel van de polder Keulevaart. Achtervolgd door een kauw. In het grasland op de achtergrond 
een paar wulpen. Foto: 12 mei 2014.

Lac du Der in Frankrijk is een gebied waar vele duizenden kraanvogels in het najaar verblijven. Ik ben er een aantal jaren geleden geweest om het schouwspel van de ochtendtrek van de vele duizenden kraanvogels van de slaapplaatsen naar de voedselgebieden  te bekijken. 
Wilt U daar iets over lezen:
klik hier

 


Nog een paar recente vogelwaarnemingen uit de Hooge Boezem bij Haastrecht.

Eindelijk. Het heeft even geduurd (35-38 dagen) maar de eieren van de knobbelzwaan zijn bijna allemaal uitgebroed. Van de acht eieren 
zijn er zes uitgekomen. Moeder knobbelzwaan twijfelt nog of ze verder zal broeden om de twee overgebleven eieren nog uit te laten 
komen. Maar het kan natuurlijk ook zijn dat deze eieren onbevrucht waren. Foto: 12 mei 2014.


Een regenbuitje. De kuikens vinden het gespetter maar niets en zoeken snel de warmte op onder de vleugels van moeder
knobbelzwaan. Foto: 12 mei 2014.



Regelmatig komen een of een paar lepelaars voedsel zoeken in de Hooge Boezem bij Haastrecht. Foto: 12 mei 2014.

Meer lezen over de positieve vogelkundige ontwikkelingen in de Hooge Boezem bij Haastrecht klik hier

 

Over veenpluis (Eriophorum angustifolium) en wollegras.
       
Kleine groeiplaats van veenpluis langs een vochtige oever in de voormalige boezem in de polder Stein bij Haastrecht. 
Foto: 12 mei 2014.


Kleine groeiplaats van veenpluis langs een vochtige oever in de voormalige boezem in de polder Stein bij Haastrecht. 
Foto: 12 mei 2014.



Close up van veenpluis. Foto: 12 mei 2014

In mei-juni staan de witte katoenachtige bloeiwijzen van veenpluis te wuiven in de wind. Veenpluis groeit in West-Nederland in veengebieden. Ook in vochtige duinvalleien is veenpluis soms te zien. De soort groeit in een voedselarme, zure omgeving. Veenpluis kan vrij goed tegen wisselende waterstanden, maar voorwaarde is wel dat de grond een beetje vochtig blijft en onbemest is. Als gevolg van ontginning en ontwatering is veenpluis erg afgenomen, vooral uit agrarische graslanden Vroeger was de soort vrij algemeen voor maar nu niet meer. De weinige groeiplaatsen die nu nog rond Gouda-Reeuwijk voorkomen zijn grotendeels beperkt tot reservaten en zelfs daar komt de soort maar spaarzaam voor. Vroeger werd het pluis van veenpluis verzameld en gebruikt als vulling voor kussens.


Tegenwoordig is veenpluis dankzij wat menselijke hulp weer terug van bijna weg geweest. Hier en daar zijn de witte velden 
weer te zien in de nattere natuurgebieden. Met wortelstokken vermeerderd deze cypergrassoort zich en zo kunnen er hele 
velden veenpluis ontstaan. Veenpluis wordt maximaal zo'n 60 cm hoog.

Op de foto een kijkje in het reservaat blauwgrasland langs de Meije nabij Zegveld. Op de voorgrond groeit massaal veenpluis. 
De koeien op de achtergrond lopen op een perceel grasland dat is aangekocht met de bedoeling  (wordt extensief 
begraasd) om de oppervlakte van het blauwgrasland uit te breiden. Het reservaat heeft een eigen hoogwaterstand t.o.v. 
de aangrenzende agrarisch graslanden. 



Geen veenpluis maar een wollegrasachtige. Weet niet zeker om welke het soort gaat. Het is in ieder geval een meerarige soort.
De diverse wollegrassoorten zijn tamelijk moeilijk van elkaar te onderscheiden. Het eenarig wollegras (Eriophorum vaginatum) groeit 
veel in pleistocene gebieden in Oost-Nederland. Een uitzondering vormt het reservaat De Westbroekse Zodden in West-Utrecht 
waar de plant in trilveen groeit.

homepage

nieuwste vertellingen fotoboek landschappen zoeken foto's zoeken op trefwoorden auteur
natuur & landschap Reeuwijkse Plassen weidevogels cultuurhistorie jeugdverhalen